De opkomst van kunstmatige intelligentie hakt er stevig in bij jonge professionals. Uit nieuw onderzoek van Randstad blijkt dat het aantal vacatures voor starters sinds januari 2024 met 29 procent is gekelderd.

In Nederland maakt 47 procent van de jonge werknemers zich zorgen over de impact van AI op hun baan, een stijging ten opzichte van 43 procent vorig jaar.

Dit beeld komt naar voren in het net gepubliceerde rapport ‘Gen Z workplace blueprint: future focused, fast moving’. Dat is gebaseerd op een analyse van 126 miljoen vacatures wereldwijd en een enquête onder 11.250 werknemers.

Vooral in sectoren waar Gen Z graag aan de slag gaat, is de teruggang fors. De techsector noteerde een daling van 35 procentpunten in instapfuncties, terwijl de financiële dienstverlening 24 procentpunten zag verdampen. Het verschil met vacatures voor ervaren professionals wordt daarmee pijnlijk zichtbaar: in tech bedraagt het verschil tussen vraag naar junior en senior talent maar liefst 37 procentpunten.

De verschuiving raakt aan de kern van hoe carrières beginnen. Waar oudere generaties in hun eerste jaren tijd kregen om te leren en te groeien in relatief beschermde junior functies, wordt van Gen Z verwacht dat ze direct technologisch vaardig zijn. Volgens de onderzoekers wordt de inwerkperiode die een eerste baan doorgaans is ingekort omdat de taken die daaronder vallen steeds vaker worden geautomatiseerd. Er is een nieuwe leerschool nodig.

Digitale vaardigheden, ongelijke kansen

Hoewel Gen Z als generatie digitaal vaardig lijkt, laat het onderzoek aanzienlijke verschillen zien.

Van de kantoormedewerkers gebruikt 66 procent AI voor het oplossen van problemen op het werk, maar bij functies met minder bureaustoelen op de werkvloer ligt dat percentage op 46 procent. Ook tussen de seksen loopt een kloof: 58 procent van de mannen zet de technologie in voor probleemoplossing tegenover 52 procent van de vrouwen.

Die ongelijkheid wordt versterkt doordat toegang tot AI-training niet gelijk verdeeld is. De helft van het jonge kantoorpersoneel kreeg het afgelopen jaar scholing op dit gebied, maar bij collega’s in andere sectoren was dat slechts 35 procent.

Het gebrek aan gelijke toegang tot ontwikkeling raakt Gen Z extra hard omdat zij zich wel degelijk bewust zijn van de noodzaak om bij te blijven. Driekwart gebruikt AI-tools voor hun eigen leren, meer dan enige andere generatie.

Gen Z hopt om te leren

Hoewel Gen Z ambitieus is en 85 procent bij het overwegen van een nieuwe baan altijd kijkt naar langetermijndoelen, blijven ze gemiddeld slechts 1,1 jaar op een plek zitten in de eerste vijf jaar van hun loopbaan. Dat is aanzienlijk korter dan millennials met 1,8 jaar, laat staan Gen X met 2,8 jaar of babyboomers met 2,9 jaar.

Het verloop wordt niet zozeer gedreven door gebrek aan betrokkenheid. Bijna zeven op de tien jonge werknemers zegt efficiënt te werken in hun huidige functie. Maar een gebrek aan doorgroeimogelijkheden dwingt hen elders te zoeken: 54 procent is actief aan het solliciteren en slechts een derde is van plan om langer dan een jaar te blijven.

Sander van ’t Noordende, CEO van Randstad, benadrukt dat werkgevers hun benadering moeten herzien. “Gen Z is de arbeidsmarkt betreden in een tijd van immense verandering. Hoewel ze vertrouwen hebben in hun vaardigheden en ambitieus zijn voor de toekomst, worden ze geconfronteerd met technologische disruptie en economische onzekerheid. Gezien de schaarste aan talent moeten werkgevers stappen nemen om jong talent beter aan te trekken en vast te houden.”

Hoe kan AI niet alleen veranderen wat we ons herinneren, maar ook wie we zijn en wat we geloven dat waar is? De Financial Times publiceert een prikkelende korte film (13 minuten) waarin acteur Stehpen Fry de kijker achterlaat met een verstikkend gevoel achterlaat.

Want is de belofte van AI louter rozengeur en maneschijn? ‘Recall Me, Maybe‘ is je digitale espresso van deze dinsdagochtend:

De Engelse krantenuitgever zegt in de verantwoording: “Hoewel fictief, is de film geworteld in de journalistiek van de Financial Times. Het is het resultaat van redactionele en creatieve workshops tussen Baddiel en vooraanstaande journalisten van de Financial Times, AI-redacteur Madhu Murgia, innovatieredacteur John Thornhill en wetenschapsredacteur Michael Peel, die een van de meest urgente en complexe vragen van vandaag de dag onderzoeken door middel van storytelling.”

Marketing- en technologiebedrijf Incubeta heeft AI tot in de haarvatten van zijn medewerkers en processen geïntegreerd.

De technologie zit verankerd in zijn bedrijfsstrategie, door medewerkers verplichte AI-doelstellingen op te leggen via hun OKR’s [?]. Deze aanpak zorgt ervoor dat kunstmatige intelligentie niet alleen wordt toegepast in klantworkflows, maar ook structureel onderdeel wordt van interne processen.

Op EDAY vertelt Quintijn van Kessel, hoofd Product & Innovatie, hoe het kunstmatige intelligentie integreert in zowel klantprojecten als dagelijkse bedrijfsvoering.

Zijn sessie in zaal 6 om 12:40 richt zich op marketingintelligence. Dit gaat van product feed-optimalisatie tot aan marketingmixmodeling.

Wellicht vertelt hij hoe het kan dat de CEO van de internationale groep wereldwijd het interne Agentic AI-klassement aanvoert. Of hoe ze met AI het fictieve merk ‘Coastal Ridge’ in no time uit de grond stampten.

Incubeta richt zich de komende periode op het verder verfijnen van AI-workflows en het begeleiden van klanten naar betere AI-gereedheid.

EDAY vindt 2 oktober plaats in de Kromhouthal in Amsterdam Noord. Het volledige programma vind je hier. Een regulier kaartje kost 695 euro.

“Wat is een uur nog waard als je in minder tijd hetzelfde resultaat behaalt?” Peter Hager van Simplicate legt de vinger op de zere wond van digitale bureaus. Zijn bedrijf publiceert het nieuwe overzicht van tarieven van de branche.

De gemiddelde omzet per fte bij agencies (5-120 fte) komt halverwege het jaar uit op 114.000 euro. De top twintig procent van de markt ziet een bescheiden daling, van 149.000 naar 145.000 euro.

Dat blijkt uit het Agencies Benchmark Report Q3 2025 van Simplicate, gebaseerd op data van bijna 550 creatieve, digitale en marketingbureaus in Nederland.

Agencies vragen nu een gemiddeld uurtarief van 105 euro. Dat is een lichte stijging ten opzichte van het eerste kwartaal van jaar, toen het gemiddelde nog op 103 euro per uur lag. Toch vertaalt deze toename nog niet door naar een hogere omzet per fte.

Die ene euro verschil in een uurtarief lijkt misschien verwaarloosbaar, maar doorgerekend naar jaarbasis bij een bureau met veertig man levert dat toch tienduizenden euro’s extra omzet op.

Softwarebedrijf Simplicate verricht dit onderzoek niet enkel voor agencies in de digitale en creatieve sferen, maar ook voor bijvoorbeeld accountants, architecten, ingenieus en consultants.

Vergeleken met, bijvoorbeeld, architecten en accountants ligt de productiviteiten van de agencies aanmerkelijk lager. Waar de bureaus gemiddeld 55 procent aantikken, ligt dat bij de twee andere beroepsgroepen gemiddeld op en boven de zeventig procent.

Bedrijven in de top 20 procent-groep zijn niet de grootste qua aantal werknemers maar de beste in termen van omzet per fte.

Het verkennende rapport verwoordt puntig de discussie die nu in veel directiekamers klinkt: “Ga je met behulp van AI efficiënter werken of meer waarde leveren met strategische diensten? Dan is dit de kans om je prijsstrategie aan te passen, zodat je omzet per fte meestijgt.”

Productiviteit is in deze context de tijd die een bedrijf direct besteedt aan klanten, berekend over alle medewerkers, inclusief indirecte hen die geen uren schrijven.

Foto: Annie Spratt, Unsplash